https://www.flickr.com/photos/borealeye/3214421013 by boreal eye / CC BY 2.0

Każdy kolejny rok rzetelnej nauki zwiększa zasób wiadomości i poszerza horyzonty. Niestety, jak wykazali niemieccy naukowcy z Uniwersyteckiego Centrum Medycznego w Moguncji, długie lata poświęcone nauce mają niekorzystny wpływ na narząd wzroku. Osoby o wyższym wykształceniu stają się bowiem bardziej podatne na rozwój krótkowzroczności.

REKLAMA
Czym jest krótkowzroczność?
Mianem krótkowzroczności określa się wadę refrakcji, która objawia się niewyraźnym widzeniem przedmiotów znajdujących się w odległości większej niż dwa metry. Zaburzenie to pojawia się u osób ze zbyt wysokim współczynnikiem załamania układu optycznego oka (krótkowzroczność refrakcyjna), z nieprawidłową krzywizną elementów układu optycznego oka (krótkowzroczność krzywiznowa) lub z nadmiernie długą gałką oczną (krótkowzroczność osiowa). W większości przypadków mamy do czynienia z tym ostatnim rodzajem krótkowzroczności (więcej informacji na temat tej wady refrakcji znajdziesz na stronie: http://portal.abczdrowie.pl/krotkowzrocznosc).
Według danych szacunkowych w Stanach Zjednoczonych z problemem krótkowzroczności zmaga się około 42% osób. Z kolei w rozwiniętych gospodarczo krajach azjatyckich odsetek ten sięga nawet 80% – naukowcy są zdania, iż fakt ten potwierdza rolę czynników środowiskowych w etiologii krótkowzroczności. Ta powszechna wada refrakcji często występuje bowiem u mieszkańców miast, którzy spędzają dużo czasu, czytając lub korzystając z komputera, i rzadko przebywają na świeżym powietrzu.
Czy krótkowzroczność jest dziedziczna?
Niemieccy naukowcy za cel postawili sobie ustalenie, czy poziom wykształcenia ma związek z jakością widzenia. W ramach prowadzonych badań przebadali 4658 dorosłych Niemców w wieku od 35 do 74 lat. Analiza uzyskanych w ten sposób danych pokazała, iż częstotliwość występowania krótkowzroczności zwiększa się proporcjonalnie do posiadanego stopnia wykształcenia:
- krótkowzroczność stwierdzono u 24% uczestników badania z podstawowym wykształceniem;
- w grupie osób z wykształceniem zawodowym lub średnim odsetek krótkowzroczności wynosił 35%;
- ponad połowa absolwentów wyższych uczelni była krótkowzroczna.
Naukowcy wzięli pod uwagę także 45 genetycznych markerów, które mogą mieć wpływ na występowanie krótkowzroczności. Ich udział w rozwoju tego zaburzenia okazał się jednak mało istotny w porównaniu do czasu poświęconego nauce szkolnej.
Edukacja czy zdrowe oczy?
W ciągu ostatnich kilku lat częstotliwość występowania wad refrakcji wyraźnie wzrosła, w związku z czym krótkowzroczność można obecnie uznać za poważne, globalne zagrożenie dla populacji ludzkiej. Zaburzenie to jest główną przyczyną pogorszenia wzroku, które zwiększa ryzyko rozwoju jaskry, przedwczesnej zaćmy, zwyrodnienia plamki żółtej i odwarstwienia siatkówki (więcej informacji o odwarstwieniu siatkówki znajdziesz na: http://portal.abczdrowie.pl/odwarstwienie-siatkowki), dlatego tak ważne jest skuteczne zapobieganie jego rozwojowi.
Naukowcy wykazali, że każdy kolejny rok nauki szkolnej pogłębia problem krótkowzroczności. Rezygnacja z edukacji w imię sprawnego narządu wzroku wydaje się jednak zbyt dużym poświęceniem (młodzież mogłaby mieć tu pewne wątpliwości...), dlatego warto rozważyć inne działania profilaktyczne. Ograniczanie czasu spędzanego przed monitorem komputera to pierwszy krok do zdrowych oczu. Drugim są dobre nawyki: częste mruganie powiekami podczas czytania lub pracy z komputerem, robienie przerw, które pozwalają oczom na odpoczynek (polecamy patrzenie w dal, najlepiej za okno), i nawilżanie powierzchni oka z pomocą specjalnych kropli. Wskazane jest również przebywanie na świeżym powietrzu – jak wykazali tajwańscy naukowcy, dzieci, które spędzają przerwy między lekcjami w pobliżu szkoły, ale nie w samym budynku, są w mniejszym stopniu narażone na rozwój krótkowzroczności.
Problemy ze wzrokiem i wysoki poziom wykształcenia nie muszą iść w parze, ale – jak pokazują wyniki badań naukowych – często sobie towarzyszą. Ryzyko rozwoju wad refrakcji można na szczęście zmniejszyć, dbając o wzrok.