https://www.flickr.com/photos/v1ctor/8325573561 by .v1ctor Casale. / CC BY 2.0

Dieta powoduje depresję – takie nagłówki zalały prasę za granicą po ogłoszeniu najnowszych badań sugerujących pogorszenie nastroju u osób, które straciły na wadze. Wiele mówi się dzisiaj na temat epidemii otyłości i związanych z nią skutków dla zdrowia. Czyżby istniał jakiś powód, dla którego nie powinno się odchudzać?

REKLAMA
Osoby z nadwagą są szczęśliwsze?
Badania prawie 2 tysięcy osób z nadwagą i otyłych wykazały, że u osób tracących 5% wagi ciała było prawie 2 razy większe prawdopodobieństwo wystąpienia jakichś objawów depresji, w porównaniu do tych, które nie schudły.
Jak się spodziewano, utrata wagi obniża ryzyko wysokiego ciśnienia i poziom tłuszczu we krwi, co z kolei ma pozytywny wpływ na zdrowie. Jednakże osoby, które straciły na wadze podczas czteroletnich badań, miały o 78% większe prawdopodobieństwo zgłaszania uczuć „zdołowania” w porównaniu z osobami o stałej wadze.
Badania nie udowodniły jednak, że utrata wagi powoduje depresję, gdyż utrata wagi i zmiana nastroju wystąpiły w tym samym czasie. Wymagane są kolejne badania, aby ustalić, czy spadek wagi może mieć wpływ na stan psychologiczny człowieka.
Ciężko doszukiwać się przyczyny, dla której chudnące osoby miały złe samopoczucie. Po pierwsze, w badaniu nie odnotowano, w jaki sposób uczestnicy zrzucali zbędne kilogramy, i w związku z tym nie można stwierdzić, czy stosowali oni jakieś konkretne rodzaje diety czy ćwiczeń, które wpłynęły na pogorszenie nastroju. Ogólnie rzecz biorąc, badania sugerują, że spontaniczny spadek wagi ma pozytywny wpływ na zdrowie, ale psychologiczny rezultat nie jest taki jasny i potencjalnie może okazać się negatywny.
Szczegóły badań
Badania miały na celu analizę wpływu, zarówno fizycznego, jak i psychologicznego, spadku wagi u osób z nadwagą i otyłych w wieku 50 lat i starszych. O otyłości przeczytasz w artykule: http://portal.abczdrowie.pl/otylosc. Naukowcy zwrócili uwagę na to, że choroby związane z wagą, takie jak cukrzyca i choroby układu krążenia, zdarzają się coraz częściej i dlatego organizacje na całym świecie zachęcają osoby z nadwagą do kontroli masy ciała. Fizyczne zalety związane ze spadkiem wagi są dobrze znane, ale psychologiczne zalety są mniej oczywiste.
W przeszłości badania na pojedynczych osobach wykazały pewne zalety dla psychiki, ale badania na większej grupie ludzi już nie. Autorzy badań ustalili, że może to mieć związek z tym, że w badaniach zostały uwzględnione osoby o normalnej wadze, które nie potrzebowały się odchudzać. Dlatego grupa naukowców postanowiła przeanalizować zmiany związane ze spadkiem wagi wyłącznie u osób z nadwagą i otyłych, aby zobaczyć, czy istnieją pewne zalety dla psychiki, które nie zostały odkryte w poprzednich badaniach.
Wyniki badań
Około 15% uczestników straciło 5% lub więcej masy ciała przez 4 lata, podobna część osób przytyła o 5%, a u większości osób waga nie zmieniła się. Nastrój uczestników pogorszył się (tzn. wystąpił wyższy wskaźnik depresji i złego samopoczucia) we wszystkich grupach osób ze zmianą wagi pomiędzy rozpoczęciem badań a kontrolą.
Badacze podsumowali badania stwierdzeniem, że spadek wagi powiązany jest z obniżeniem ryzyka chorób układu krwionośnego, ale nie ma zalet psychologicznych. Wyniki te podkreślają potrzebę dalszych badań emocjonalnych konsekwencji spadku wagi.
Badacze podkreślili 3 możliwe wyjaśnienia wyników badań – wszystkie są prawdopodobne, ale żadne z nich nie może być zupełnie potwierdzone przez obecne badania: spadek wagi powoduje depresję, depresja powoduje spadek wagi, spadek wagi i depresja mają wspólną przyczynę. Jeśli chodzi o pierwszy wniosek, autorzy twierdzą, że długotrwałe odchudzanie jest ciężkim zadaniem, przez co wiele osób nie jest w stanie schudnąć. Może to być powiązane z osobistymi wyrzeczeniami i problemami z osiągnięciem tego celu, co wpływa na samopoczucie. Sugeruje to pewien mechanizm, w którym spadek wagi to wyzwanie wpływające na nastrój i samopoczucie. Drugi punkt związany jest z tym, że depresja powoduje chudnięcie poprzez spadek apetytu lub ilość aktywności fizycznej. Ciężko jest jednak ustalić, co było pierwsze – spadek wagi czy depresja. Jeśli chodzi o punkt trzeci, to istnieją pewne oczywiste przyczyny spadku wagi i złego samopoczucia, które związane są z ważnymi wydarzeniami w życiu, np. separacją, rozwodem lub poważną chorobą.
Przeczytaj więcej o depresji: http://portal.abczdrowie.pl/depresja.