
Ponad 70% młodych onkologów w Europie wykazuje oznaki wypalenia zawodowego – takie wyniki badań przedstawiono na kongresie ESMO 2014 (Congress of the European Society for Medical Oncology) w Madrycie. W związku z tym, specjaliści nawołują do natychmiastowych działań, które mają na celu rozwiązanie problemu na wszystkich szczeblach.
Przyczyny wypalenia zawodowego Praca onkologa jest niezwykle satysfakcjonująca, ale również wymagająca, wiąże się z ogromnym stresem. Lekarze podejmują trudne decyzje w leczeniu raka, nadzorują toksyczne terapie, pracują wiele godzin i ciągle mają do czynienia z pacjentami, którzy cierpią i umierają. Co więcej, praca młodego onkologa wiąże się też z rosnącą ilością administracji, skarg, problemów prawno-medycznych, rosnących oczekiwań i natłokiem obowiązków przy jednocześnie ograniczonych środkach w szpitalach. Wymienione czynniki sprawiają, że onkolodzy są narażeni na wypalenie – syndrom, który cechuje emocjonalne wyczerpanie, depersonalizacja, czyli traktowanie pacjenta przedmiotowo, oraz poczucie utraty sensu w wykonywanej pracy.
Wypalenie zawodowe może prowadzić do poważnych osobistych konsekwencji dla lekarza, takich jak lęk, depresja (http://portal.abczdrowie.pl/depresja), nadużywanie alkoholu i innych substancji oraz samobójstwo. Lekarze cierpiący na wypalenie również muszą radzić sobie z konsekwencjami zawodowymi, włącznie z wyzwaniami związanymi z wysokiej jakości opieką nad pacjentem. Dodatkowo, istnieje ryzyko, że wypaleni onkolodzy będą odchodzić z pracy wcześniej niż to zaplanowano, co potencjalnie doprowadzi do zmniejszenia liczby pracowników i negatywnego wpływu na jakość opieki medycznej.
Różnice w Europie – kto jest najbardziej zmęczony wykonywaną profesją? Badania przeprowadzone na niemalże 600 onkologach w całej Europie wykazały, że 71% uczestników badania wykazuje oznaki wypalenia zawodowego. Jednak wskaźnik tego problemu był zróżnicowany w zależności od obszaru – najwyższy w centralnej Europie, bo dotyczył aż 84% respondentów, a najniższy w północnej, włącznie z Wielką Brytanią, gdzie problem wypalenia dotyczył 52% onkologów.
Czynniki wpływające na wysokie ryzyko wypalenia to brak równowagi pomiędzy pracą a życiem prywatnym czy brak czasu na urlop. Czynniki osobiste to m.in. samotność czy bezdzietność. Czynniki szpitalne to natomiast mała liczba pracowników, duża liczba pacjentów oraz brak dostępu do profesjonalnego wsparcia. Mimo że nie wystąpiły znaczące różnice pomiędzy wypaleniem u mężczyzn i kobiet, to mężczyźni wykazywali wyższy wskaźnik depersonalizacji niż kobiety – odpowiednio 60 i 45%.
Potrzebne działania Eksperci twierdzą, że pierwszym krokiem do poprawy sytuacji jest rozpoznanie zakresu oraz konsekwencji problemu dla obecnych i przyszłych pokoleń onkologów. Podkreśla się obowiązek lekarzy w rozwiązaniu niepokojącego zjawiska na wszystkich szczeblach – zaczynając od uniwersytetów, poszczególnych szpitali i społeczności zawodowych takich jak ESMO. Wypalenie zawodowe nie powinno być napiętnowane jako słabość, a rozpoznane jako powszechny problem, gdzie potrzebne jest wsparcie w postaci prewencji oraz leczenia.
Lekarze zwracają uwagę na strategie promujące równowagę pomiędzy pracą a życiem prywatnym, możliwość omówienia stresujących aspektów pracy oraz dostęp do profesjonalnego wsparcia. Kluczowe wydaje się być osiągnięcie harmonii pomiędzy pracą a życiem prywatnym – może to być np. poświęcenie czasu na inne zainteresowania, mentorowanie młodszych lekarzy lub spędzanie czasu z rodziną czy przyjaciółmi. Osiągnięcie satysfakcji z pracy i zadowolenie prawdopodobnie będzie miało pozytywny wpływ na poprawienie opieki nad pacjentami, komunikacji oraz związku z kolegami i koleżankami po fachu.
Przedstawiciele ESMO uważają, że rozpoznanie problemu jest niezwykle ważne, ale pod żadnym pozorem wyniki nie powinny zniechęcać młodych lekarzy, którzy chcą wybrać specjalizację onkologiczną. Profesja ta pozostaje jedną z najbardziej fascynujących i satysfakcjonujących, a lekarze mają ogromny wpływ na zdrowie pacjenta i jakość życia.
Więcej o wypaleniu zawodowym przeczytaj w artykule: http://portal.abczdrowie.pl/wypalenie-zawodowe