
Dla alergików lub astmatyków czasami samo powietrze może być szkodliwe dla zdrowia. Wiąże się to z różnorodnymi zanieczyszczeniami, które określa się terminem „smog”. Może on pogarszać objawy astmy i alergii, co powoduje trudności z oddychaniem. Badania przeprowadzone na dzieciach z Sosnowca w okresie kumulowania się zanieczyszczeń pokazały, że od 70 do 85 proc. z nich miało dolegliwości, takie jak kaszel, duszność astmatyczna, świszczący oddech lub świąd nosa i spojówek, które niezwiązane były z przeziębieniem.
Czym jest smog? Smog to rodzaj zanieczyszczenia powietrza, który wynika z mieszaniny różnych gazów i cząsteczek reagujących ze światłem słonecznym. Gazy zawarte w smogu to: tlenek węgla, dwutlenek węgla, dwutlenek siarki, tlenki azotu, lotne związki organiczne oraz ozon. Cząsteczki zawarte w smogu to: dym, kurz, piasek i pyłki.
W ostatnich latach zanieczyszczenia powietrza nieco zmalały, ale wciąż istnieje wiele miejsc w Polsce, gdzie średnie dobowe stężenie pyłu kilkakrotnie przekracza normę. W 2012 roku odnotowano przekroczenie norm w Wodzisławiu Śląskim o 1500 proc. Problem zanieczyszczeń dotyczy głównie terenów o rozwiniętym przemyśle czy dużych miast, ale nawet w mniejszych miejscowościach sytuacja nie jest najlepsza.
Problem cząsteczkowy Cząsteczkowe zanieczyszczenia powietrza powstają wskutek procesów mechanicznych, takich jak górnictwo czy budownictwo, oraz procesów chemicznych, takich jak spalanie paliw kopalnych. Węgiel, gaz i produkty ropy naftowej, np. benzyna czy paliwo do silnika odrzutowego to ich powszechne rodzaje.
Bez względu na źródło, im mniejsza cząsteczka, tym większe ryzyko. Dzieje się tak, ponieważ cząsteczki, których średnica jest mniejsza niż 10 mikrometrów, czyli około ¼ średnicy ludzkiego włosa, mogą zostać wchłonięte do płuc i krwioobiegu, negatywnie wpływając na funkcje układu oddechowego, a w niektórych przypadkach funkcje serca.
Zanieczyszczenia powietrza powodują poważne skutki dla zdrowia, ale szczególnie szkodzą astmatykom. Badania pokazały, że zwiększenie liczby cząsteczek w powietrzu prowadzi do większej liczby hospitalizacji wśród dzieci z astmą.
O jak ozon Ozon w powietrzu to kolejny czynnik przyczyniający się do problemu smogu. Nie chodzi tu o „dobrą” warstwę ozonową znajdującą się w górnej warstwie atmosfery, która chroni nas przed szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym. Ozon w powietrzu to zanieczyszczenie wytwarzane, kiedy słońce reaguje z chemicznymi spalinami samochodów i fabryk. Wpływa on na pogorszenie objawów astmy, podrażnia płuca i utrudnia oddychanie. Długotrwały stan zapalny z wdychania zbyt dużej jego ilości może trwale uszkodzić tkankę płucną.
Wszystkie te problemy są jak najbardziej aktualne w Polsce, m.in. na Śląsku. Właśnie tam przeprowadzono trzyletni projekt badawczy, który miał na celu zbadanie zmian stężenia i składu pyłów atmosferycznych w odniesieniu do warunków pogodowych oraz oddziaływanie zanieczyszczeń na zdrowie człowieka.
Okazało się, że wysokie stężenie wdychanych przez dzieci zanieczyszczeń skutkuje nasileniem objawów, takich jak kaszel, świszczący oddech, wydzielina z nosa itd. Co ciekawe, do badań wybrano grupę dzieci niecierpiących z powodu chorób cywilizacyjnych czy przewlekłych. Jak wiadomo, długotrwałe wdychanie pyłów i gazów z niskiej emisji przyczynia się do rozwoju astmy, alergii (http://portal.abczdrowie.pl/alergia), chorób płuc, miażdżycy, niewydolności serca a nawet do chorób Alzheimera i Parkinsona.
Naukowcy stwierdzili, że warunki synoptyczne mają znaczący wpływ na stężenie i skład zanieczyszczeń. W przypadku pogody wyżowej, czyli tej związanej z mrozem, brakiem wiatru i dużą wilgotnością obserwuje się zwiększoną szkodliwość smogu. Poprawa następuje, kiedy pogoda jest niżowa, co objawia się silniejszymi powiewami wiatru, opadami deszczu lub śniegu.
Naukowcy podkreślają, że wyniki badań pomogą opracować strategię zmniejszania skutków wpływu zanieczyszczeń na zdrowie. Niezwykle ważna zdaje się być informacja i edukacja w tej sferze oraz mobilizacja do działań na rzecz czystości powietrza oraz stosowania nowoczesnych metod pozyskiwania energii.
Poznaj wpływ zanieczyszczenia środowiska na zdrowie człowieka: http://portal.abczdrowie.pl/wplyw-zanieczyszczenia-srodowiska-na-problemy-ukladu-oddechowego.