Stres wspomaga twoją pamięć

Stres – nie taki straszny jak go malują

Stres nie cieszy się dobrą reputacją. Powszechnie odczuwa się brak komfortu, niepokój oraz blokowanie dostępu do informacji. Jak inaczej wyjaśnić pustkę w głowie na egzaminie ustnym, kiedy wymaganą informację mogliśmy wyrecytować o północy? Negatywny wpływ stresu jest uzasadniony, ale jest i druga strona medalu.

Grupa badaczy przetestowała, jak działa zapamiętywanie informacji u uczestników badania w sytuacji przyjaznej oraz stresowej, zależnie od tego, jak zachowywał się panel na nieprawdziwej rozmowie o pracę (dowiedz się, jak poprawić pamięć: http://portal.abczdrowie.pl/jak-polepszyc-pamiec). Jedna grupa badanych wystąpiła przed dwuosobowym panelem, ubranym w białe kitle z poważnym wyrazem twarzy. Druga grupa spotkała się z tymi samymi ludźmi, ale już bez białych kitli i z pozytywnym nastawieniem wyrażanym przez uśmiech czy potakiwanie głową.

Podczas 8-minutowego monologu osoby badanej, członkowie panelu bawili się różnymi przedmiotami, np. temperówką lub szklanką wody. Inne przedmioty, np. dziurkacz, znajdowały się na biurku, ale nie były dotykane. Naukowcy określali poziom stresu na różnych etapach rozmowy, analizując poziom kortyzolu w ślinie.

Okazuje się, że zestresowane osoby pamiętały więcej szczegółów rozmowy niż ich rozluźnieni koledzy czy koleżanki. Szczególnie w pamięć zapadały przedmioty, którymi posługiwali się członkowie zespołu.

Wydaje się, że tworzenie nowych wspomnień zależy od tego, jak bardzo rzecz powiązana jest z elementem stresowym. Wyniki eksperymentu mogą być oznaką zalet ewolucyjnych – emocjonalnie znaczące przedmioty są ważniejsze w sytuacjach stresujących niż naturalnych, dlatego zostały szybciej zapamiętane.

Jeżeli stres wystąpi zaraz przed lub po uczeniu się, długoterminowe magazynowanie informacji zostanie usprawnione. Decydującym czynnikiem jest hormon stresu – kortyzol. Efekt ten można było zaobserwować w innych badaniach, w których uczestnicy zażywali hormon stresu w formie tabletki zaraz przed lub po uczeniu się.

Powiązanie z zespołem stresu pourazowego

Wyniki badań wskazują na mechanizmy odgrywające ważna rolę w zespole stresu pourazowego. W przypadku PTSD ludzie, którzy doświadczyli sytuacji zagrażającej życiu, są regularnie niepokojeni wspomnieniami i koszmarami, które nawiązują do stresującego wydarzenia.

Zdaniem prof. dr Olivera T. Wolf wyniki przeprowadzonych eksperymentów są istotne w leczeniu pacjentów doświadczających napadów lęku, jak w przypadku PTSD (więcej informacji o PTSD znajdziesz na stronie: http://portal.abczdrowie.pl/ptsd). Pacjenci podczas terapii zwykle oduczają się strachu, mimo to napady strachu często pojawiają się w codziennym życiu. Oznacza to, że lęk pojawia się dopiero w określonym kontekście.

Na czym polega PTSD?

Wszystkie zaburzenia lękowe są ze sobą powiązane i objawiają się tak samo – niekontrolowanym strachem. Jednak w przeciwieństwie do innych tego typu przypadłości zespół stresu pourazowego powiązany jest z konkretnym wydarzeniem. Do takich sytuacji zalicza się na przykład wypadek samochodowy, pobicie, gwałt czy przeżycie klęski żywiołowej.

To naturalne, że odczuwamy niepokój emocjonalny po traumatycznym przeżyciu, jednak jeśli utrzymuje się on miesiącami czy nawet latami, może być to właśnie PTSD. Osoby dotknięte zespołem stresu pourazowego często doświadczają żywych wspomnień i powracania przeżytych wydarzeń. Co więcej, unikają sytuacji podobnych do traumatycznego przeżycia i są nękani przez powtarzające się koszmary.

Objawy PTSD:

1. Depresja, lęk, poczucie winy, emocjonalne odrętwienie. 2. Nachalne wspomnienia i koszmary związane z traumatycznym przeżyciem. 3. Fizyczne objawy, takie jak palpitacje, pocenie się, bóle i zawroty głowy podczas myślenia o wydarzeniu z przeszłości. 4. Trudności z zasypianiem. 5. Nieumiejętność skupienia się i koncentracji. 6. Uczucie złości i roztrzęsienia.