
W 2024 roku aż 95% polskich uczestników międzynarodowych olimpiad wróciło z nagrodami. Sam talent jednak nie wystarczy. Potrzebne są warunki, by młodzi ludzie mogli rozwijać własne pomysły, pracować z ekspertami i zdobywać pierwsze doświadczenia badawcze. Taką przestrzeń tworzy Adamed SmartUP. Podczas tegorocznego obozu uczestnicy pracowali m.in. nad fotoreaktorem, nowymi rozwiązaniami w diagnostyce nowotworów skóry oraz narzędziami wspierającymi osoby z afazją.
Polscy uczniowie od lat osiągają bardzo dobre wyniki w matematyce i naukach przyrodniczych. To pokazuje, że nie brakuje nam młodych talentów. Wyzwaniem jest stworzenie im warunków do dalszego rozwoju poza szkołą.
Jednym z takich uczniów jest Mateusz Kwietniewski, laureat Międzynarodowej Olimpiady Sztucznej Inteligencji w Pekinie.
– Kiedy zainteresowałem się sztuczną inteligencją, szybko zrozumiałem, że w szkole nie znajdę potrzebnej wiedzy – mówi Mateusz. - Nauczyciele nie znali jeszcze tej technologii, dlatego uczyłem się sam: szukałem materiałów, rozwiązywałem zadania i poznawałem ludzi o podobnych zainteresowaniach. Ważnym etapem był dla mnie Adamed SmartUP, dzięki któremu zyskałem dostęp do mentorów, praktyków i środowiska ludzi interesujących się nauką. To pomogło mi rozwinąć pasję, która zaprowadziła mnie na podium Olimpiady AI w Pekinie – podsumowuje.
Dlaczego mentoring ma znaczenie?
Dla młodych ludzi jak Mateusz szczególnie cenny jest bezpośredni kontakt z ekspertami. Mentor pomaga rozwijać projekt, zadaje pytania, daje informację zwrotną i pokazuje, jak wygląda realna praca badawcza. Dzięki temu wiedza zdobyta w szkole przestaje być wyłącznie teorią i staje się narzędziem do rozwiązywania konkretnych problemów.
Badania nad rolą mentoringu wskazują, że takie wsparcie pomaga młodym ludziom poszerzać wiedzę, rozwijać umiejętność rozwiązywania problemów i lepiej planować dalszą edukację oraz karierę.

Od zainteresowań do własnych projektów
Tak właśnie działa Adamed SmartUP. To ogólnopolski bezpłatny program skierowany do młodzieży w wieku 14-18 lat, który od ponad dekady wspiera rozwój szczególnie uzdolnionych uczniów. Do tej pory zgłosiło się do niego ponad 80 tysięcy osób.
Głównym punktem każdej edycji jest wakacyjny obóz naukowy, podczas którego uczestnicy, pod okiem ekspertów i mentorów, korzystają z laboratoriów uczelni i instytucji naukowych, aby realizować własne projekty badawcze odpowiadające na aktualne wyzwania medycyny. W tym roku uczestnicy pracowali m.in nad budową fotoreaktora, zwiększeniem skuteczności antybiotyków, inteligentną rękawiczką wspierającą dzieci i młodzież z afazją, grą edukacyjną zwiększającą świadomość nowotworów skóry, a także nowym podejściem do ich diagnostyki i leczenia.
– W Adamed SmartUP ważne jest rozwijanie samodzielności, umiejętności współpracy i odwagi do podejmowania nowych wyzwań. Talent stanowi punkt wyjścia, ale to doświadczenia, mentorzy i inspirujące środowisko pomagają młodym ludziom świadomie budować swoją przyszłość – podkreśla dr Marta Buler, koordynatorka programu Adamed SmartUP.
Inwestycja w przyszłość
Rozwijanie młodych talentów STEM to nie tylko wsparcie zdolnych uczniów, ale inwestycja w przyszłość gospodarki. Potrzebujemy coraz więcej wysoko wykwalifikowanych specjalistów, którzy będą prowadzić badania, tworzyć nowe technologie i budować innowacyjne firmy. Dlatego obok stypendiów i nagród tak ważne są środowiska, w których młodzi mogą eksperymentować, pracować z mentorami i spotykać rówieśników o podobnych ambicjach. To właśnie z takich relacji i wspólnych doświadczeń rodzą się później zespoły badawcze, przełomowe rozwiązania i nowe firmy.