NIAID

Międzynarodowy zespół naukowy udowodnił, że cyklopiroks, czyli stosowany na całym świecie krem przeciwgrzybiczny, jest w stanie całkowicie wyeliminować wirusa HIV z hodowli komórkowej. Po zakończeniu terapii wirus nie powrócił. Co więcej, naukowcy zauważyli, że podobny efekt przyniosło stosowanie deferypronu – leku używanego w celu usunięcia nadmiaru żelaza z organizmu ludzkiego.

REKLAMA
Mechanizm działania leku przeciwgrzybicznego
Badacze, wśród których znajdował się m.in. zespół naukowców z Rutgers New Jersey Medical School, opisali swoje odkrycie w magazynie „PLoS ONE”, wydawanym przez Public Library of Science. Jako że oba środki są zatwierdzone do stosowania przez ludzi – zarówno w Stanach Zjednoczonych, jak i w Europie – badacze są zdania, że proces testowania nowego leku, który może być wielce czasochłonny, tym razem przebiegnie szybciej i przy mniejszych nakładach finansowych, zbliżając naukowców do wynalezienia leku na HIV oraz AIDS.
Wirusy rozwijają się w organizmie człowieka, wnikając w głąb komórek i korzystając z ich zasobów. Komórki ludzkie potrafią w naturalny sposób zapobiegać temu procesowi, popełniając swoiste samobójstwo. Gdy układ odpornościowy zauważa obecność wirusa, uruchamia proces nazywamy apoptozą – stymuluje śmierć zainfekowanych komórek. Jednak ludzki wirus zespołu nabytego niedoboru odporności (ang. human immunodeficiency virus, w skrócie HIV) potrafi „obejść” ten mechanizm. Upośledza on autodestrukcyjne umiejętności zakażonych komórek, dzięki czemu nadal może korzystać z zawartych w nich zasobów, rosnąć i rozprzestrzeniać się.
W ostatnim badaniu naukowcy odkryli, że wspomniany lek działa na wirusa HIV w dwojaki sposób – hamuje ekspresję poszczególnych genów wirusa i stymuluje pracę dostarczających komórkom energii mitochondriów. Oba te procesy prowadzą do reaktywacji zdolności „samobójczych” komórki.
Lek nadzieją na całkowite wyleczenie chorych
Podczas gdy poprzednie badania ujawniły, że cyklopiroks i deferypron mogą zahamować aktywność niektórych genów wirusa, najnowszy eksperyment po raz pierwszy ukazuje ich zdolność do stymulacji funkcji komórkowych poprzez oddziaływanie na mitochondria. Dzięki dotychczasowym doniesieniom naukowym oraz posiadaniu zgody na stosowanie leków przez człowieka, możliwe było bezpośrednie przeniesienie badań nad skutecznością nowej terapii z hodowli komórkowej do organizmu ludzkiego, z pominięciem fazy testów na zwierzętach. Badania z udziałem pacjentów mają miejsce w Południowej Afryce.
Cyklopiroks jest kremem używanym miejscowo, dlatego nie posiada zgody na stosowanie doustrojowe. Jednak odkrycie, że oba leki, które są dobrze tolerowane przez organizm ludzki, mogą wyeliminować wirusa HIV z hodowli komórkowej, rodzi nadzieję na to, że w niedalekiej przyszłości HIV i AIDS znikną z powierzchni Ziemi.
Leczenie pacjentów z wirusem HIV przeszło niemałą rewolucję wraz z nadejściem kombinacji leków antyretrowirusowych. Jednak, chociaż środki te wykazują wysoką skuteczność w kontrolowaniu wirusa, muszą być przyjmowane przez całe życie i nigdy nie wyeliminują infekcji całkowicie. Dlatego też, wśród pacjentów, którzy zaprzestają terapii często obserwuje się szybkie odrodzenie wirusa. Wraz z nowym lekiem pojawić się może szansa na zupełne i nieodwracalne wyleczenie schorzenia.
HIV w liczbach
Jak podaje Światowa Organizacja Zdrowia (WHO), od początku epidemii wirusem HIV zaraziło się łącznie prawie 70 mln ludzi, a ok. 35 mln umarło z powodu AIDS. W 2011 roku z wirusem HIV żyło na świecie blisko 34 mln ludzi. Obecnie zakażonych jest ok. 0,8% populacji ludzkiej, chociaż odsetek ten różni się w zależności od kraju czy regionu świata. Najwięcej infekcji odnotowuje się w Afryce Subsaharyjskiej – wirusa HIV posiada tam 1 na 20 ludzi dorosłych, czyli 4,9% społeczeństwa, co stanowi 69% wszystkich przypadków HIV na świecie.
W 2011 roku ogólna liczba nosicieli wirusa HIV wynosiła 34 mln, podczas gdy w 2001 roku – 29,4 mln, co oznacza wzrost liczby zakażonych o 16%. Sytuacja ta wynika z dużej liczby nowych infekcji. Z drugiej strony, jak podaje WHO, zwiększona dostępność terapii antyretrowirusowych pomogła zmniejszyć liczbę ludzi umierających w wyniku przyczyn związanych z AIDS, w szczególności w latach 2004-2005. Tymczasem we wrześniu bieżącego roku Wspólny Program Narodów Zjednoczonych ds. HIV i AIDS (ang. Joint United Nations Programme on HIV/AIDS – UNAIDS) poinformował o obniżeniu liczby nowych zakażeń wirusem HIV wśród dzieci o 52% i wśród dzieci oraz dorosłych o 33% w porównaniu z 2001 rokiem.
Więcej informacji na temat HIV i AIDS na świecie znajdziesz na abcZdrowie.pl.