emilio labrador

Osoby otyłe zwykle doświadczają zespołu metabolicznego – cukrzycy, wysokiego ciśnienia tętniczego krwi oraz podwyższonego cholesterolu. Jednak niektórym ludziom z wysokim wskaźnikiem BMI udaje się uchronić przed wspomnianymi problemami. Zdaniem naukowców z Uniwersytetu w Helsinkach, kluczem do lepszego zrozumienia tej zależności okazać się może tkanka tłuszczowa nagromadzona w okolicy wątroby.

REKLAMA
Otyły otyłemu nierówny
Fińscy badacze przyjrzeli się 16 parom bliźniąt, które były genetycznie identyczne i w większości przypadków wzrastały w podobnych środowiskach, jednak różniły się od siebie wagą – jedna osoba z rodzeństwa była o ok. 17 kg cięższa niż brat lub siostra. Zespół badawczy pod przewodnictwem Jussiego Naukkarinena poddał analizie dystrybucję tłuszczu w ciałach badanych i zauważył, że bliźnięta można podzielić na dwie grupy – osoby, które posiadają tendencję do gromadzenia tkanki tłuszczowej w okolicy wątroby i te, które wykazują zbliżoną ilość tłuszczu do szczuplejszego rodzeństwa.
Następnie, badacze porównali pozostałe parametry występujące u bliźniąt, takie jak insulinooporność, poziom cholesterolu, ciśnienie tętnicze krwi i stany zapalne. Uzyskane wyniki ponownie pozwoliły na wyszczególnienie dwóch grup. Jak podaje Naukkarinen, u osób, u których ilość tkanki tłuszczowej w okolicy wątroby zbliżona była do tej występującej u rodzeństwa nie stwierdzono żadnej z cech zespołu metabolicznego. Po analizie próbek tłuszczu brzusznego bliźniąt okazało się, że u „niezdrowo” otyłych uczestników aktywacji uległy geny związane ze stanami zapalnymi, którego zjawiska nie stwierdzono u ich rodzeństwa. Aktywność mitochondriów, czyli swoistych elektrowni komórkowych, była u osób tych spowolniona. Tymczasem wśród ludzi o wysokiej masie ciała i mniejszej liczbie komórek tłuszczowych w okolicy wątroby ekspresja genów była identyczna jak u szczuplejszego rodzeństwa.
Jak dowodzą badacze, otyłe bliźnięta, które posiadały większą ilość tkanki tłuszczowej w okolicy wątroby niż ich rodzeństwo, doświadczały problemów takich jak wysoki cholesterol, insulinooporność, wysokie ciśnienie tętnicze krwi czy stany zapalne. Jednak osoby o nadmiernej wadze, u których ilość tłuszczu otaczająca organ była zbliżona do tej występującej u brata czy siostry nie wykazywały podobnych symptomów. Co więcej, okazało się, że „niezdrowo” otyłe bliźnięta posiadały mniej komórek tłuszczowych niż szczupłe rodzeństwo, jednak były one większe. Podobnej zależności nie zaobserwowano wśród zdrowych uczestników badania.
Czynniki odpowiedzialne za różnice
Wyniki badania w jasny sposób ukazują, że istnieją dwa rodzaje otyłości, a ta „niezdrowa” charakteryzuje się wyższym poziomem tkanki tłuszczowej w obrębie wątroby – podkreśla Tim Spector z Kings College London, autor książki „Identically Different: Why you can change your genes”, w której opisuje, w jaki sposób te same geny, występujące u identycznych bliźniąt, mogą zostać poddane odmiennej ekspresji w toku ich życia. Jak tłumaczy badacz, wciąż nie jest jednak do końca jasne, dlaczego tłuszcz kumuluje się w wątrobie niektórych osób otyłych, podczas gdy nie występuje u innych. Wcześniejsze badania sugerują, że wzrost nowych komórek tłuszczowych wymaga większej ilości mitochondriów, podczas gdy stan zapalny w obrębie komórek tłuszczowych powiązany jest z gromadzeniem się tłuszczu w wątrobie. Pytanie brzmi: czy komórki tłuszczowe zdrowych osób otyłych rozwijają się w normalny sposób i czy w komórkach tych wykształca się stan zapalny? Jak podkreśla Naukkarinen, być może tkanka tłuszczowa niektórych ludzi wraz ze wzrostem masy ciała zdolna jest do produkcji większej liczby komórek tłuszczowych.
Odkrycie pozwala przypuszczać, że problemy zdrowotne rozwijające się w następstwie otyłości są możliwe do pokonania. Badacze podejrzewają, że leki przeciwzapalne mogą zmniejszać ryzyko cukrzycy oraz, poprzez zwiększenie aktywności mitochondriów, stymulować wzrost zdrowszej tkanki tłuszczowej. W celu potwierdzenia tych przypuszczeń konieczne jest przeprowadzenie kolejnych badań naukowych.