katrinket

Wydawać by się mogło, że leżakowanie w przedszkolu to rzecz niepotrzebna, jednak okazuje się, że drzemki mogą mieć ogromne znaczenie dla rozwoju intelektualnego dziecka. W czasie snu w mózgu przedszkolaka zachodzi wiele procesów – m.in. przetwarzanie i zapisywanie wspomnień, które są podstawą skutecznej nauki. Dlatego też drzemki są równie ważne dla najmłodszych uczniów jak programy skoncentrowane na problemach z nauką czy zapobieganiu przemocy – podaje autorka badania.

REKLAMA
Korzyści płynące z leżakowania
Badanie zostało opublikowane na łamach magazynu „Proceedings of the National Academy of Sciences”. Zdaniem jego autorki, profesor psychologii i neurologii z University of Massachusetts Amherst Rebeki Spencer, drzemka powinna stać się stałym punktem programu wychowania przedszkolnego. W ramach badania nauczyła ona 40 dzieci gry pamięciowej, która polegała na odkrywaniu kolejnych kart ułożonych w kilku rzędach celem odszukania par takich samych obrazków, co wymagało zapamiętania lokalizacji poszczególnych wizerunków. Za pierwszym razem, po zakończeniu gry przedszkolakom pozwolono zdrzemnąć się przez ok. 77 minut. Następnie, ponownie bawiły się one w odszukiwanie pasujących obrazków. Po tygodniu te same dzieci kolejny raz poproszono o zagranie w grę pamięciową, tym razem bez przerwy na sen.
Okazało się, że pominięcie czasu drzemki doprowadziło do 10% spadku dokładności, z jaką dzieci wykonywały zadanie. Nawet gdy naukowcy wzięli pod uwagę fakt, że przedszkolaki pozbawione snu mogły czuć się bardziej zmęczone i rozkojarzone – pozwolili oni zagrać dzieciom ponownie po zdrowo przespanej nocy – związek między drzemką a wyższą skutecznością podczas gry pozostawał równie silny. Przedszkolaki, które część dnia poświęcały na sen, radziły sobie z zadaniem lepiej niż te, które nie zażywały regularnych drzemek. Zdaniem Spencer, wyniki ukazują, że dyrektorzy placówek edukacyjnych dla najmłodszych dzieci oraz politycy powinni zadbać nie tylko o zachowanie czasu na drzemkę w ośrodkach, gdzie działania takie są praktykowane, ale także zachęcać do wprowadzania przerwy na sen w pozostałych przedszkolach.
Wcześniejsze badania ukazują, że drzemki mogą wpływać korzystnie na zdolności poznawcze dzieci. Podczas snu wspomnienia są przetwarzane przez mózg, co ułatwia późniejsze ich przywołanie. Doświadczenia i wrażenia zmysłowe przetwarzane są w części mózgu zwanej hipokampem, który odpowiedzialny jest za tworzenie pamięci krótkotrwałej. Jednak w celu stworzenia miejsca na nowo zdobyte informacje, które napływają do umysłu dziecka z każdą minutą, mózg musi pracować także podczas snu. Kategoryzuje i zapisuje on wspomnienia, umożliwiając hipokampowi gromadzenie nowych doświadczeń.
Sen a pamięć dziecka
W celu potwierdzenia poczynionego odkrycia, Spencer poddała analizie inną grupę 14 przedszkolaków, które zagrały w tę samą grę – z przerwą na drzemkę i bez niej. Następnie podczas nocy spędzonej w laboratorium naukowcy podłączyli do ich ciał elektrody, które pozwoliły na monitorowanie aktywności mózgów dziecięcych. To, jak długo spali młodzi ludzie nie miało wpływu na prawidłowość wykonania zadania. Dużo większe znaczenie miała aktywność ich mózgów. Okazało się bowiem, że im bardziej plastyczny lub otwarty na nowe wspomnienia był ich umysł, tym lepiej radzili sobie z grą.
Co ciekawe, podczas drzemek Spencer nie odnotowała zbyt długich okresów fazy REM (u starszych dzieci i dorosłych związana jest ona z przetwarzaniem emocji). Podejrzewa ona, że faza REM nie jest konieczna do zapisania wspomnień takich jak te wymagane podczas gier pamięciowych.
Obecnie, w czasie przerwy na drzemkę często miejsce ma sytuacja, w której dzieci o największych potrzebach społecznych lub edukacyjnych wywoływane są z sali zajęciowej na rozmowę w cztery oczy z nauczycielem – podkreśla Spencer. Tymczasem mogą to być młodzi ludzie, którym sen przyniósłby największe korzyści. Jak podsumowuje specjalistka, drzemki powinny znaleźć miejsce w programach wychowania przedszkolnego, gdyż pomagają dzieciom osiągnąć wyszczególnione w nich cele akademickie.
Więcej na temat rozwoju intelektualnego dziecka przeczytasz na Parenting.pl.