
Wykaz refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia i wyrobów medycznych opublikowany 1 stycznia 2014 roku nie uwzględnił nowoczesnych leków w terapii cukrzycy. W wydanym 19 lutego obwieszczeniu, Ministerstwo Zdrowia ponownie pozbawia nadziei na skuteczniejszą terapię miliony polskich diabetyków. Tymczasem innowacyjne leki z grupy analogów GLP-1 są dostępne dla pacjentów w większości krajów Unii Europejskiej.
REKLAMA
Cukrzyca w Polsce
Cukrzyca typu 2, nazywana także insulinozależną, jest najczęstszą formą cukrzycy. Do schorzenia przyczyniają się dwa czynniki – niewystarczająca produkcja insuliny przez trzustkę lub zaburzenia jej działania (czyli czynnik genetyczny) oraz otyłość prowadząca do insulinooporności (będąca czynnikiem środowiskowym). Nieleczona lub leczona niewłaściwie, cukrzyca przyczyniać się może do szeregu poważnych problemów zdrowotnych, takich jak ślepota, choroby układu sercowo-naczyniowego, niewydolność nerek czy otyłość. Jak podaje Główny Urząd Statystyczny, śmiertelność związana ze schorzeniem wynosi w Polsce 15 na 100 tys. osób. Aż 2/3 tych śmierci wynika z niebezpiecznych powikłań cukrzycy.
Cukrzyca typu 2, nazywana także insulinozależną, jest najczęstszą formą cukrzycy. Do schorzenia przyczyniają się dwa czynniki – niewystarczająca produkcja insuliny przez trzustkę lub zaburzenia jej działania (czyli czynnik genetyczny) oraz otyłość prowadząca do insulinooporności (będąca czynnikiem środowiskowym). Nieleczona lub leczona niewłaściwie, cukrzyca przyczyniać się może do szeregu poważnych problemów zdrowotnych, takich jak ślepota, choroby układu sercowo-naczyniowego, niewydolność nerek czy otyłość. Jak podaje Główny Urząd Statystyczny, śmiertelność związana ze schorzeniem wynosi w Polsce 15 na 100 tys. osób. Aż 2/3 tych śmierci wynika z niebezpiecznych powikłań cukrzycy.
Co roku na leczenie cukrzycy w Polsce wydaje się ok. 6 mld zł, z czego połowę stanowi koszt leczenia powikłań. Z tego powodu zapobieganie powikłaniom powinno stać się priorytetem i jeżeli chodzi o opiekę nad chorymi, i redukcję kosztów ponoszonych przez służbę zdrowia. Tymczasem Polska wciąż nie patrzy na zarządzanie cukrzycą w perspektywie długookresowej. Pomimo że schorzenie dotknęło już 1 na 4 Polaków w wieku powyżej 60 lat, w zakresie leczenia cukrzycy i dostępu do nowoczesnych leków, jakimi są na przykład analogi GLP-1, pozostajemy daleko za innymi państwami europejskimi.
Jak działają nowoczesne leki?
Niestety na nowej liście leków refundowanych ponownie nie zobaczymy nowoczesnych środków, które w odróżnieniu od stosowanych powszechnie insulin, nie prowadzą do hipoglikemii, czyli spadku stężenia cukru we krwi, ani do przyrostu masy ciała. Jak podaje prof. Maciej Małecki, ordynator oddziału chorób metabolicznych Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie, analogi GLP-1 są pośrednikami pomiędzy tabletkami doustnymi a insulinami.
Niestety na nowej liście leków refundowanych ponownie nie zobaczymy nowoczesnych środków, które w odróżnieniu od stosowanych powszechnie insulin, nie prowadzą do hipoglikemii, czyli spadku stężenia cukru we krwi, ani do przyrostu masy ciała. Jak podaje prof. Maciej Małecki, ordynator oddziału chorób metabolicznych Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie, analogi GLP-1 są pośrednikami pomiędzy tabletkami doustnymi a insulinami.
Grupa analogów GLP-1 posiada 4 ważne funkcje terapeutyczne, pomagające kontrolować stan pacjentów z cukrzycą typu 2. Obejmują one stymulację glukozozależnego wydzielania insuliny, spowolnienie tempa opróżniania żołądkowego, zatrzymanie sekrecji glukozy poprzez redukcję następującego po posiłku wydzielania glukagonu oraz nasilenie uczucia sytości przy jednoczesnym zmniejszeniu apetytu. W zależności od długości działania, analogi GLP-1 dzieli się na 3 generacje – pierwsza podawana jest kilka razy dziennie (np. eksenatyd), druga stosowana jest raz dziennie (np. liraglutyd lub liksisenatyd), a trzecia – raz na tydzień (np. taspoglutyd i albiglutyd).
Insulinoterapia a analogi GLP-1
Leki te realizują wszystkie cele leczenia cukrzycy wyszczególnione przez Polskie Towarzystwo Diabetologiczne, obejmujące poprawę gospodarki lipidowej i glikemii, a także kontrolę masy ciała i ciśnienia tętniczego. Bez właściwej kontroli wspomnianych parametrów niemożliwe jest ograniczenie ryzyka powikłań cukrzycy. Tymczasem standardowo stosowane w Polsce leki nie pozwalają na jednoczesne osiągnięcie wszystkich tych celów terapeutycznych – skupiają się głównie na glikemii.
Leki te realizują wszystkie cele leczenia cukrzycy wyszczególnione przez Polskie Towarzystwo Diabetologiczne, obejmujące poprawę gospodarki lipidowej i glikemii, a także kontrolę masy ciała i ciśnienia tętniczego. Bez właściwej kontroli wspomnianych parametrów niemożliwe jest ograniczenie ryzyka powikłań cukrzycy. Tymczasem standardowo stosowane w Polsce leki nie pozwalają na jednoczesne osiągnięcie wszystkich tych celów terapeutycznych – skupiają się głównie na glikemii.
Miesięczny koszt terapii analogami GLP-1 wynosi ok. 200 zł, co jest zbyt dużym wydatkiem dla wielu chorych Polaków. W sytuacji tej jedynym sposobem na poprawę jakości ich życia jest refundacja. W 22 krajach Unii Europejskiej terapie realizujące wszystkie cele leczenia cukrzycy dostępne są od lat. Co ważne, pozwalają one pacjentom przez dłuższy czas ustrzec się przed koniecznością stosowania insulinoterapii. W większości państw ta powszechnie stosowana w Polsce terapia traktowana jest jako ostateczność. Z powodu braku refundacji nowoczesnych leków przeciwcukrzycowych, polski pacjent znosić musi skutki tej przestarzałej formy leczenia, obejmujące przyrost masy ciała i ryzyko niedocukrzeń.