Protest zadłużonych szpitali powiatowych w Polsce.
Szpitalom powiatowym w Polsce grozi zamknięcie oddziałów. Fot. Shutterstock.com

Pod siedzibą Ministerstwa Zdrowia zaroiło się od zdeterminowanych dyrektorów szpitali powiatowych. Oprócz transparentów z wymownymi hasłami przynieśli porażające liczby – 22 mld zł długu, który dusi system. Trwa dramatyczna próba zatrzymania fali upadłości placówek, będących dla milionów Polaków jedyną szansą na leczenie.

REKLAMA

Polska ochrona zdrowia aktualnie nie jest w "trudnej sytuacji" – ona jest w stanie przedzawałowym. Podczas gdy w gabinetach ministerialnych słyszymy o rekordowych nakładach na zdrowie, dyrektorzy placówek powiatowych patrzą w puste kasy i nieopłacone faktury. We wtorkowe popołudnie desperacja sięgnęła zenitu. Przewodnie hasło protestu "Nie chcemy umierać na kolanach" to nie tylko chwytliwy slogan, ale opis rzeczywistości, w której lokalny szpital staje się luksusem, na który państwa rzekomo nie stać.

22 miliardy powodów, by wyjść na ulicę

Skala problemu jest porażająca. Łączne zadłużenie szpitali powiatowych przekroczyło już barierę 22 mld zł. To kwota, która dla przeciętnego pacjenta jest niewyobrażalna, ale dla personelu medycznego oznacza jedno: brak stabilności. Powodem polityka, a konkretnie systemowe niedoszacowanie świadczeń, które od lat sprawia, że im więcej pacjentów przyjmuje szpital, tym bardziej się zadłuża.

Dyrektorzy, zrzeszeni w Ogólnopolskim Związku Pracodawców Szpitali Powiatowych (OZPSP), kładą na stół fakty. System ich dobija, bo wyceny procedur medycznych nie nadążają za inflacją, rosnącymi kosztami energii i – co najważniejsze – ustawowymi podwyżkami płac, na które resort często nie przekazuje pełnego pokrycia. Efekt? Szpital musi wybierać między zapłaceniem pielęgniarkom a kupnem materiałów opatrunkowych.

Sześć postulatów "o życie"

Zgodnie z informacjami Ogólnopolskiego Związku Pracodawców Szpitali Powiatowych, protestujący sformułowali sześć kluczowych żądań, bez których system po prostu się zawali:

  1. Żądamy natychmiastowej zapłaty za udzielone pacjentom w 2025 r. świadczenia medyczne zarówno limitowane, jak i nielimitowane oraz wprowadzenia od 1 kwietnia br. miesięcznych płatności za wszystkie udzielane pacjentom świadczenia nielimitowane.
  2. Żądamy zapewnienia wyodrębnionego, pełnego, przejrzystego i trwałego finansowania skutków wzrostu wynagrodzeń z budżetu państwa dla wszystkich pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, niezależnie od formy ich zatrudnienia.
  3. Żądamy natychmiastowego zaprzestania działań prowadzących do obniżania przychodów i rentowności szpitali powiatowych, w tym likwidacji bądź obniżenia współczynników korygujących 1,07 i 1,06.
  4. Żądamy bezzwłocznego urealnienia wycen świadczeń lub wprowadzenia niewliczanych w procedury nowych wskaźników dla szpitali powiatowych I, II i III poziomu do czasu wdrożenia nowej, kompleksowej wyceny świadczeń zdrowotnych opartej na rzeczywistych kosztach udzielanych świadczeń.
  5. Żądamy przywrócenia odrębnego finansowania podwyższonego standardu żywienia dla pacjentów z coroczną waloryzacją stawki żywieniowej o wskaźnik inflacji, ze stawką wyjściową na poziomie minimum 28 zł/osobodzień z wyrównaniem od 1 stycznia 2026 r.
  6. Żądamy zwiększenia od 1 kwietnia br. kontraktów podmiotom, którym pomimo 100% realizacji w 2025 r. NFZ zaproponował ich obniżenie na 2026 r.

Ministra: "Nie boję się". Szpitale: "My tak"

Reakcja resortu zdrowia na manifestację jest, delikatnie mówiąc, chłodna. Jak podaje portal Rynek Zdrowia, szefowa resortu Jolanta Sobierańska-Grenda wprost zadeklarowała: "Nie boję się protestu". Ministra podkreśla, że jest otwarta na dialog, ale wyłącznie w ramach Zespołu Trójstronnego. Dla dyrektorów, którzy od miesięcy alarmują o kryzysie, takie postawienie sprawy brzmi jak gra na zwłokę.

Dyrektorzy czują, że czas na "zespoły i podzespoły" dawno się skończył. Szpitale potrzebują "kroplówki" finansowej teraz, a nie kolejnej strategii na rok 2030. Co więcej, front protestujących nie jest jednolity. O ile lekarze murem poparli dyrektorów, to pielęgniarki (OZZPiP) postanowiły nie dołączać do manifestacji, co tylko pokazuje, jak głębokie podziały trawią biały personel.

Co to oznacza dla pacjenta?

Jeśli myślisz, że 22 miliardy długu to problem "księgowy", jesteś w błędzie. To problem każdego z nas. Szpital powiatowy to miejsce, gdzie rodzą się dzieci, gdzie trafiamy z wyrostkiem czy złamaną nogą. Jeśli te placówki "umrą na kolanach", pacjenci z regionów będą zmuszeni do kilkugodzinnych podróży do przepełnionych klinik w metropoliach.

Dyrektorzy zapowiadają, że to dopiero początek. Jeśli rząd nie zrozumie, że zdrowie to konstytucyjny obowiązek państwa, a nie "problem starosty", czeka nas paraliż, jakiego nie widzieliśmy od dekad. Wygląda na to, że 3 marca 2026 roku będzie datą, którą zapamiętamy jako moment, kiedy lokalna medycyna przestała prosić i zaczęła żądać. Bo na kolanach – jak sami mówią – nie da się już dłużej leczyć ludzi.